Gandharvagatha | गंधर्वगाथा | B. D. Kher | Bal Gandharva Marathi Biography
‘Gandharvagatha’ (गंधर्वगाथा) हे B. D. Kher लिखित मराठी रंगभूमीवरील महान गायक-अभिनेते Bal Gandharva (बालगंधर्व) यांच्या जीवनावर आधारित भावपूर्ण आणि रसपूर्ण Marathi Biography आहे.
कलेवरील निष्ठा, संगीताची साधना, मधुर आवाज, अभिनय आणि असामान्य सौंदर्य यांचा अद्भुत संगम असलेल्या बालगंधर्वांनी मराठी संगीत रंगभूमीला एका वेगळ्याच उंचीवर नेले. ‘स्वयंवर’, ‘मानापमान’, ‘शाकुंतल’, ‘संगीत सौभद्र’, ‘संशयकल्लोळ’, ‘कान्होपात्रा’ आणि ‘एकच प्याला’ यांसारख्या संगीत नाटकांमधून त्यांनी महाराष्ट्राच्या सांस्कृतिक जीवनावर अमिट ठसा उमटवला.
या पुस्तकात बालगंधर्वांच्या कलाजीवनाबरोबरच त्यांच्या वैयक्तिक जीवनातील चढ-उतारांचाही वेध घेण्यात आला आहे. रंगभूमीवरील अभूतपूर्व लोकप्रियता, नाट्यकंपनीचे आर्थिक प्रश्न, कर्जबाजारीपणा, मदतीला धावून आलेली माणसे आणि पुढे कंपनीचा कारभार बदलल्यानंतर त्यांच्या आयुष्यात आलेले कठीण प्रसंग यांचे चित्रण या कादंबरीतून केले आहे.
लोकप्रियतेच्या शिखरावर पोहोचलेल्या कलाकाराच्या आयुष्याला पुढे आर्थिक आणि वैयक्तिक संघर्षाला सामोरे जावे लागले. ऐश्वर्यसंपन्न जीवनापासून विपन्नावस्थेपर्यंतचा बालगंधर्वांचा प्रवास या पुस्तकातून वाचकांसमोर उलगडतो. त्यामुळे ‘गंधर्वगाथा’ ही केवळ एका कलाकाराची जीवनकथा न राहता मराठी संगीत रंगभूमीच्या एका देदीप्यमान पर्वाचीही कहाणी ठरते.
Bal Gandharva, Marathi Theatre, Marathi Music, Sangeet Natak आणि Marathi Cultural History यामध्ये रस असणाऱ्या वाचकांसाठी हे पुस्तक विशेष महत्त्वाचे आहे. बालगंधर्वांच्या कलात्मक कर्तृत्वासोबत त्यांच्या जीवनातील संघर्ष आणि मानवी पैलू समजून घेण्यासाठी ‘गंधर्वगाथा’ हे वाचनीय पुस्तक आहे.
Author B. D. Kher
Publisher Mehta Publishing House